30 maja 2026 roku Bytów stał się miejscem wyjątkowego spotkania świata nauki, samorządu, biznesu oraz Kościoła. W malowniczo położonym Ośrodku Jeleń nad jeziorem Jeleń odbył się I Kaszubski Kongres Cybernetyki Społecznej pod hasłem „Wymiary współczesnego katynizmu”. Wydarzenie zostało połączone z jubileuszem 30-lecia święceń kapłańskich oraz pracy naukowo-dydaktycznej ks. dr. hab. Zbigniewa Werry, profesora Politechniki Koszalińskiej, inicjatora i głównego organizatora kongresu.

Uroczystości rozpoczęły się od Mszy Świętej w kościele pw. św. Katarzyny Aleksandryjskiej w Bytowie. Następnie uczestnicy spotkali się w Restauracji „Jeleń”, gdzie odbyła się oficjalna część kongresu.Gości powitała konferansjerka wydarzenia Maja Wiczkowska. Wśród osób zaproszonych do zabrania głosu znaleźli się przedstawiciele świata nauki, administracji publicznej, biznesu i duchowieństwa. Politechnikę Koszalińską reprezentowała liczna delegacja, na czele z dr hab. Danutą Zawadzką, prof. PK, rektor Politechniki Koszalińskiej. W wydarzeniu uczestniczył również dr hab. Michał Polak, prof. PK, dziekan Wydziału Humanistycznego.

W swoich wystąpieniach goście podkreślali znaczenie interdyscyplinarnej debaty nad procesami wpływu społecznego, komunikacją, manipulacją informacyjną oraz odpowiedzialnością za kształtowanie świadomości społecznej. Szczególną uwagę zwracano także na rolę nauki w wyjaśnianiu złożonych procesów zachodzących we współczesnym świecie.

Po części oficjalnej rozpoczęła się sesja naukowa, której przewodniczyli prof. dr hab. inż. Tadeusz Bohdal, mgr Romana Delevaux-Żywicka oraz Maja Wiczkowska. Program kongresu obejmował dwanaście wystąpień prezentujących zagadnienia z zakresu cybernetyki społecznej, historii, pedagogiki, psychologii, teologii i komunikacji społecznej.
Prof. dr hab. Anna Grzywacz przedstawiła referat dotyczący neurobiologicznych mechanizmów manipulacji i funkcjonowania układu nagrody. Prof. dr hab. Bogusław Polak omówił działania władz komunistycznych wobec generała Władysława Andersa, ukazując historyczne przykłady sterowania informacją. Mgr Joanna Janusiak zaprezentowała temat dezinformacji związanej ze zbrodnią ponarską, natomiast Maja Wiczkowska mówiła o wpływie badań społecznych na zachowania ludzi.

Duże zainteresowanie wzbudziły także wystąpienia poświęcone manipulacji językowej, zagrożeniom informacyjnym w czasie wojny oraz roli racjonalności w religii. Dr hab. Ołesandra Lisenko, prof. UKW, przedstawiła wyzwania związane z funkcjonowaniem osób szczególnie wrażliwych w warunkach konfliktu zbrojnego i wojny informacyjnej. Ks. dr Krzysztof Gąsecki wskazał natomiast na znaczenie teologii jako nauki wprowadzającej racjonalność do przestrzeni religijnej. Ważnym głosem w dyskusji był referat dr. hab. Dariusza Góry, prof. UKSW, dotyczący diagnozowania zagrożeń społecznych i poszukiwania skutecznych sposobów reagowania na nie. Mgr Wiktoria Gawin omówiła rolę emocji jako narzędzia sterowania w komunikacji politycznej, a ks. dr Remigiusz Recław przedstawił biologiczne i psychologiczne uwarunkowania miłości oraz trwałości relacji międzyludzkich.

Szczególne miejsce w programie zajęły wystąpienia przedstawicieli Politechniki Koszalińskiej. Dr hab. Michał Polak, prof. PK, w referacie „Narracje o historii jako narzędzie wpływu na pamięć zbiorową. Przypadek bitwy o Monte Cassino” pokazał, w jaki sposób opowieści historyczne wpływają na kształtowanie świadomości społecznej oraz pamięci kolejnych pokoleń. Wykład spotkał się z dużym zainteresowaniem uczestników i stał się inspiracją do dalszych rozmów o znaczeniu historii we współczesnym świecie. Zwieńczeniem części naukowej było wystąpienie ks. dr. hab. Zbigniewa Werry, prof. PK, zatytułowane „Katynizm i antykatynizm, a proces sterowniczy”. Referat nawiązywał do głównego motywu kongresu i stanowił podsumowanie rozważań dotyczących mechanizmów wpływu społecznego, manipulacji informacyjnej oraz znaczenia prawdy historycznej.
W wydarzeniu uczestniczyli również przedstawiciele samorządu i biznesu, w tym Piotr Karczewski, wiceprzewodniczący Sejmiku Województwa Pomorskiego, a także reprezentanci firm od lat związanych z rozwojem regionu. Wielokrotnie podkreślano znaczenie kaszubskiego dziedzictwa, lokalnej przedsiębiorczości oraz potrzeby budowania dialogu pomiędzy nauką, gospodarką i społeczeństwem.

I Kaszubski Kongres Cybernetyki Społecznej okazał się wydarzeniem wyjątkowym – nie tylko ze względu na bogaty program naukowy, ale także dzięki jubileuszowi księdza profesora Zbigniewa Werry. Spotkanie stworzyło przestrzeń do wymiany poglądów, refleksji nad współczesnymi procesami społecznymi oraz rozmowy o odpowiedzialności za przekazywanie wiedzy i kształtowanie postaw obywatelskich. Organizatorzy wyrazili nadzieję, że kongres stanie się początkiem nowej tradycji naukowych debat na Kaszubach, integrujących środowiska akademickie, samorządowe i gospodarcze wokół ważnych wyzwań współczesnego świata.
Fot. FB/Henryk Józef Recław